Epos o Gilgameszu rzuca nowe światło na biblijną historię Noego i potopu

Kategorie: 

Źródło: innemedium

Starożytne gliniane tabliczki z Mezopotamii rzuciły nowe światło na jedną z najbardziej znanych biblijnych opowieści - historię Noego i potopu. Inskrypcja na tej ponad 2700-letniej tabliczce zawiera niezwykle podobną do biblijnej wersję opowieści o wielkim potopie, który miał zniszczyć całą Ziemię.

 

 

Tabliczka znana jako 11. tabliczka Eposu o Gilgameszu została odkryta w ruinach starożytnego asyryjskiego miasta Niniwa (dzisiejszy Irak) pod koniec XIX wieku. Zawiera ona inskrypcję w piśmie klinowym, opisującą epicką powódź, która miała nawiedzić Babilonię. Epos o Gilgameszu to jedno z najstarszych znanych dzieł literackich na świecie, datowane nawet na trzecie tysiąclecie przed naszą erą. Choć sama tabliczka pochodzi z VII wieku p.n.e., to opowiadana na niej historia jest znacznie starsza.

 

Treść inskrypcji na tabliczce jest uderzająco podobna do biblijnej opowieści o Noem i potopie z Księgi Rodzaju. W obu wersjach bogowie postanawiają zniszczyć ludzkość, zesyłając na Ziemię ogromną powódź. Jednak w obu przypadkach jeden z bogów (Ea w eposie, Jahwe w Biblii) ostrzega wybranego człowieka (Utnapisztima, odpowiednika Noego) i nakazuje mu zbudowanie statku, aby ocalić siebie, rodzinę oraz zwierzęta. Podobnie jak w Biblii, w eposie o Gilgameszu ocaleni wypuszczają ptaki, aby sprawdzić, czy wody opadły na tyle, by mogli wysiąść na ląd. Później Utnapisztim opowiada Gilgameszowi o swoim przeżyciu potopu.

 

Choć tabliczka z Niniwy była pierwszym dowodem na to, że opowieść o potopie funkcjonowała poza tradycją biblijną, od tego czasu archeolodzy odkryli znacznie starsze tabliczki klinowe z podobnymi historiami o wielkim potopie. Wskazuje to, że opowieść ta krążyła w Mezopotamii długo przed powstaniem Biblii. W ten sposób epos o Gilgameszu może być źródłem, z którego zaczerpnięto biblijną historię Noego i potopu. Oznaczałoby to, że ta jedna z najbardziej znanych biblijnych opowieści ma korzenie sięgające co najmniej trzeciego tysiąclecia p.n.e.

Odkrycie tabliczki z Niniwy było prawdziwą sensacją naukową pod koniec XIX wieku. Badacz George Smith, który jako pierwszy odczytał inskrypcję, miał podobno powiedzieć: "Jestem pierwszym człowiekiem, który to czyta po ponad dwóch tysiącach lat zapomnienia". Dziś tabliczka ta stanowi bezcenny zabytek starożytnej literatury, przechowywany w zbiorach British Museum w Londynie. Jej odkrycie rzuciło nowe światło na jedną z najbardziej znanych biblijnych opowieści, dowodząc, że ma ona korzenie sięgające znacznie wcześniejszych cywilizacji Mezopotamii.

 

Tabliczka opisuje nie tylko samą powódź, ale także daje wgląd w szeroki kontekst kulturowy i religijny tamtych czasów. Epos o Gilgameszu jest znany z opowieści o poszukiwaniach przez Gilgamesza tajemnicy nieśmiertelności, podczas których spotyka Utnapisztima. Ta epicka opowieść zawiera wiele wątków, które później znalazły swoje odbicie w tekstach biblijnych. Na przykład, historia stworzenia Enkidu z gliny przez bogów przypomina stworzenie Adama w Biblii, a podróż Gilgamesza w poszukiwaniu życia wiecznego zawiera wiele motywów, które można znaleźć w różnych mitach i religiach na całym świecie.

 

Odkrycie tabliczki z Niniwy pokazuje, jak starożytne teksty mogą wpływać na późniejsze tradycje i opowieści. Przekazywanie historii o potopie przez wieki świadczy o ich głębokim wpływie na różne kultury i religie. Tabliczka ta jest jednym z najważniejszych artefaktów, które pozwalają lepiej zrozumieć nasze wspólne dziedzictwo kulturowe. 

Ponadto, badania nad tabliczką i innymi podobnymi artefaktami wnoszą istotny wkład w dziedzinę archeologii biblijnej. Ukazują, jak opowieści mogą ewoluować i adaptować się w różnych kontekstach kulturowych i religijnych, a także jak ważne jest badanie i ochrona tych bezcennych zabytków przeszłości.

 

Wnioski, jakie można wyciągnąć z tych badań, są nie tylko fascynujące z naukowego punktu widzenia, ale także wpływają na nasze rozumienie historii ludzkiej kultury i religii. Tabliczka z Niniwy nie tylko rzuca nowe światło na jedną z najbardziej znanych biblijnych opowieści, ale także pokazuje, jak głęboko zakorzenione są te historie w ludzkiej wyobraźni i tradycji. 

 

W kontekście współczesnych badań nad starożytnymi cywilizacjami, odkrycie to podkreśla znaczenie interdyscyplinarnego podejścia, które łączy archeologię, historię, filologię i inne dziedziny nauki w celu pełniejszego zrozumienia przeszłości. Praca badaczy takich jak George Smith oraz współczesnych naukowców kontynuujących jego dziedzictwo jest nieoceniona w naszym dążeniu do odkrywania i rozumienia historii ludzkości.

 

Ocena: 

5
Średnio: 5 (1 vote)
loading...

Skomentuj